Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε τη θέση του σχετικά με την πρόταση απλούστευσης για την τροποποίηση της Πράξης για την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI Act), με 569 ψήφους υπέρ, 45 κατά και 23 αποχές. Η πρόταση προβλέπει την αναβολή της εφαρμογής ορισμένων κανόνων που αφορούν τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ) υψηλού κινδύνου, ώστε να διασφαλιστεί ότι οι κατευθυντήριες γραμμές και τα πρότυπα που θα βοηθήσουν τις επιχειρήσεις στην εφαρμογή τους θα είναι εγκαίρως διαθέσιμα. Η συγκεκριμένη νομοθετική παρέμβαση στοχεύει στην ενίσχυση της προβλεψιμότητας και της ασφάλειας δικαίου, διευκολύνοντας τη συμμόρφωση των παρόχων με το νέο ρυθμιστικό πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Οι ευρωβουλευτές εισήγαγαν συγκεκριμένες ημερομηνίες εφαρμογής για διαφορετικές κατηγορίες συστημάτων. Για τα συστήματα ΤΝ υψηλού κινδύνου που αφορούν βιομετρικά στοιχεία, κρίσιμες υποδομές, την εκπαίδευση, την απασχόληση και την επιβολή του νόμου, η εφαρμογή ορίζεται για τη 2α Δεκεμβρίου 2027. Παράλληλα, για τα συστήματα που εμπίπτουν στην τομεακή νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ασφάλεια και την εποπτεία της αγοράς, προτείνεται η 2α Αυγούστου 2028. Επιπλέον, οι πάροχοι υποχρεούνται να συμμορφωθούν με τους κανόνες για τη σήμανση περιεχομένου που δημιουργείται από AI έως τις 2 Νοεμβρίου 2026, ώστε να δηλώνεται σαφώς η προέλευση του οπτικοακουστικού ή γραπτού λόγου.
Ρυθμίσεις για προστασία ιδιωτικότητας και στήριξη επιχειρήσεων
Η νομοθετική πράξη περιλαμβάνει τη θέσπιση νέας απαγόρευσης για συστήματα τύπου «nudifier», τα οποία χρησιμοποιούν τεχνητή νοημοσύνη για τη δημιουργία ή την παραποίηση εικόνων σεξουαλικού περιεχομένου. Η απαγόρευση αφορά περιπτώσεις όπου το περιεχόμενο παραπέμπει σε ταυτοποιήσιμο πραγματικό πρόσωπο χωρίς τη ρητή συγκατάθεσή του. Σύμφωνα με το κείμενο που εγκρίθηκε, η απαγόρευση αυτή δεν θα ισχύει για συστήματα AI που ενσωματώνουν αποτελεσματικές δικλίδες ασφάλειας, οι οποίες εμποδίζουν τεχνικά τους χρήστες να παράγουν τέτοιου είδους υλικό. Η ρύθμιση αυτή αποσκοπεί στην προστασία της ιδιωτικότητας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας στον ψηφιακό χώρο της Ευρώπης.
Στο πλαίσιο της ενίσχυσης της ευελιξίας, επιτρέπεται πλέον στους παρόχους υπηρεσιών η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα με σκοπό τον εντοπισμό και τη διόρθωση μεροληψιών στα συστήματα ΤΝ. Η διαδικασία αυτή επιτρέπεται μόνο όταν κρίνεται απολύτως αναγκαία, ενώ εισάγονται παράλληλα αυστηρές εγγυήσεις για την προστασία των ατομικών δικαιωμάτων. Επιπλέον, το Ευρωκοινοβούλιο υποστήριξε την επέκταση των μέτρων στήριξης και στις μικρές επιχειρήσεις μεσαίας κεφαλαιοποίησης, βοηθώντας τες κατά τη μετάβαση από το καθεστώς των μικρομεσαίων επιχειρήσεων (ΜμΕ). Η κίνηση αυτή ενισχύει τη βιωσιμότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων που αναπτύσσουν τεχνολογικές λύσεις στον τομέα της πληροφορικής.
Συντονισμός τομεακών κανόνων και έναρξη των διαπραγματεύσεων
Για την αποφυγή διοικητικών αλληλεπικαλύψεων, οι ευρωβουλευτές πρότειναν τη μείωση της αυστηρότητας των υποχρεώσεων για προϊόντα που ήδη ρυθμίζονται από την τομεακή νομοθεσία της ΕΕ. Σε αυτά περιλαμβάνονται τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα, ο ραδιοεξοπλισμός και η ασφάλεια των παιχνιδιών, όπου οι κανόνες της Πράξης για την ΤΝ θα λειτουργούν συμπληρωματικά. Η Arba Kokalari, συνεισηγήτρια της επιτροπής Εσωτερικής Αγοράς, δήλωσε ότι στόχος είναι η δημιουργία προβλέψιμων και απλοποιημένων κανόνων που αφαιρούν τις επικαλύψεις. Σύμφωνα με την ίδια, η Ευρώπη πρέπει να διευκολύνει τη χρήση της AI αντί να τιμωρεί τις εταιρείες που εισάγουν ασφαλή και νέα χαρακτηριστικά.
Η νομοθετική πρόταση αποτελεί μέρος της έβδομης δέσμης μέτρων για την απλούστευση, γνωστής ως «digital omnibus», που πρότεινε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Νοέμβριο του 2025. Ο Michael McNamara, από την επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, εξέφρασε την ικανοποίησή του για τον συμβιβασμό μεταξύ των πολιτικών ομάδων, επισημαίνοντας ότι η απαγόρευση των εφαρμογών nudification ανταποκρίνεται στις προσδοκίες των πολιτών. Μετά την ψηφοφορία στο Ευρωκοινοβούλιο, αναμένεται να ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις με το Συμβούλιο της ΕΕ για τον καθορισμό της τελικής μορφής του κανονισμού, ο οποίος θα επηρεάσει το μέλλον της ψηφιακής διακυβέρνησης στην Ευρώπη.
