Πανελλαδική έρευνα καταναλωτών που διενήργησε η Metron Analysis για λογαριασμό της Εθνικής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (EETT) χαρτογράφησε τη χρήση των Over the Top Services (ΟΤΤ) – ελληνικά των επιφυών υπηρεσιών – για παρακολούθηση τηλεοπτικού περιεχομένου, ανταλλαγή γραπτών μηνυμάτων και πραγματοποίηση κλήσεων – βιντεοκλήσεων.
Η έρευνα κατέγραψε ότι το 94% όσων διαθέτουν πρόσβαση στο Internet, κάνουν χρήση ΟΤΤ υπηρεσιών. Από αυτούς περίπου 6 στους 10 χρησιμοποιούν εφαρμογές παρακολούθησης τηλεοπτικού περιεχομένου (58%), 9 στους 10 εφαρμογές για ανταλλαγή γραπτών μηνυμάτων (89%) και (επίσης) 9 στους 10 εφαρμογές για πραγματοποίηση κλήσεων – βιντεοκλήσεων (89%).
Σχεδόν καθολική είναι η διείσδυση των επιφυών υπηρεσιών στις νεαρότερες ηλικίες (από 16 έως 34 ετών), μικραίνει στις μεγαλύτερες, ενώ υψηλότερη εμφανίζεται σε νοικοκυριά ανώτερης κοινωνικο – οικονομικής τάξης. Ενδιαφέρον εύρημα αποτελεί το υψηλό ποσοστό χρήσης ΟΤΤ υπηρεσιών για πραγματοποίηση κλήσεων – βιντεοκλήσεων στην ηλικιακή ομάδα πληθυσμού άνω των 65 ετών.
Αναλυτικότερα, επί του συνόλου των ερωτώμενων, 8 στους 10 (78%) έχει προσωπική πρόσβαση στο internet και από αυτούς 9 στους 10 (94%) είναι χρήστες οποιασδήποτε ΟΤΤ υπηρεσίας (που αντιστοιχεί στο 73% του συνόλου).
Η συνδυαστική χρήση των τριών ΟΤΤ υπηρεσιών που μελετήθηκαν (τηλεοπτικό περιεχόμενο, γραπτά μηνύματα, κλήσεις) γίνεται από 1 στους 2 χρήστες internet (55%) και είναι εντονότερη στις μικρές ηλικίες, αστικά κέντρα, χρήστες ανώτερης κοινωνικής τάξης και πολυμελή νοικοκυριά. Οι μεγαλύτερες ηλικίες 65+ ετών εμφανίζουν το υψηλότερο ποσοστό χρήσης ΟΤΤ υπηρεσιών μόνο για κλήσεις – βιντεοκλήσεις. Ειδικότερα:
Τηλεοπτικό περιεχόμενο μέσω internet
Επί του συνόλου των ερωτώμενων 5 στους 10 (46%) έχουν χρησιμοποιήσει ΟΤΤ υπηρεσίες για παρακολούθηση τηλεοπτικού περιεχομένου μέσω internet εντός του 2020. Κύρια προτίμηση αποτελεί το Netflix σε ποσοστό 85% και ακολουθούν το ERTflix (26%) και το app της Cosmote (21%). Οι υπόλοιπες πλατφόρμες που μελετήθηκαν συγκεντρώνουν ποσοστά από 10% και κάτω.
Τα apps των τηλεπικοινωνιακών παρόχων μαζί με το Netflix έχουν και την μεγαλύτερη καθημερινή χρήση. Η χρήση των Cinobo και ERTflix ξεκίνησε κυρίως μετά την έλευση του κορωνοϊού. Με την πανδημία το Netflix απέκτησε τον 1 από τους 4 συνδρομητές του, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για άτομα μεγαλύτερων ηλικιών.
Στις εφαρμογές τηλεοπτικού περιεχομένου, η χρήση φαίνεται πως αγγίζει τις 2,5 ώρες καθημερινά, με εντατικότερους χρήστες τους νέους 16-34 ετών και τους φοιτητές. Οι κύριοι λόγοι προτίμησης των εν λόγω εφαρμογών έναντι άλλων τρόπων παρακολούθησης τηλεοπτικού περιεχομένου, είναι η δυνατότητα παρακολούθησης κατ’ επιλογήν (on demand), η ποικιλία και η πρωτοτυπία των προσφερόμενων προγραμμάτων.
Οι έξυπνες τηλεοράσεις (smart TVs) και οι φορητοί υπολογιστές (laptops) αποτελούν για τους περισσότερους το κύριο μέσο για τη χρήση τέτοιων εφαρμογών, ενώ το 84% του χρόνου παρακολούθησης πραγματοποιείται με χρήση της οικιακής σύνδεσης Ιnternet, με πολύ περιορισμένη την παρακολούθηση εκτός σπιτιού με χρήση δεδομένων. Ως προς την περιοδικότητα χρήσης, οι νεότεροι φαίνεται να χρησιμοποιούν περισσότερο τις εν λόγω εφαρμογές την περίοδο διακοπών, ενώ οι μεγαλύτεροι λιγότερο.
Γραπτά μηνύματα
Στο σύνολο των ερωτώμενων 7 στους 10 (69%) έχουν χρησιμοποιήσει ΟΤΤ υπηρεσίες για αποστολή γραπτών μηνυμάτων μέσα στο 2020. Κύρια προτίμηση είναι το Messenger του Facebook και το Viber για πάνω από 8 στους 10 χρήστες τέτοιων ΟΤΤ υπηρεσιών. Ακολουθεί το Instagram Direct (37%), το WhatsApp (27%) και το Skype (20%).
Η εφαρμογή με την μεγαλύτερη διείσδυση (Messenger στο Facebook) χρησιμοποιείται και με μεγαλύτερη συχνότητα σε καθημερινή βάση από ότι
άλλες, ειδικά για πιο νεαρές ηλικίες (με αντίστοιχη ένταση χρήσης και για το Instagram Direct).
Η χρήση υπηρεσιών ΟΤΤ για ανταλλαγή γραπτών μηνυμάτων είναι μεγάλη σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, με μέση χρήση την αποστολή 150 περίπου μηνυμάτων την εβδομάδα.
Κύρια συσκευή αποτελεί το κινητό τηλέφωνο για όλες τις ηλικιακές ομάδες, ενώ στο 70% των περιπτώσεων, τα μηνύματα ανταλλάσσονται με χρήση της οικιακής σύνδεσης Internet. Εντούτοις, η πλειοψηφία δηλώνει διατεθειμένη να χρησιμοποιεί τις εφαρμογές αυτές και εκτός σπιτιού, είτε με αξιοποίηση κοινόχρηστου/δημόσιου wifi (73%) είτε με χρήση δεδομένων από πρόγραμμα κινητής τηλεφωνίας (65%).
Κλήσεις – βιντεοκλήσεις
Στο σύνολο των ερωτώμενων 7 στους 10 (70%) έχουν χρησιμοποιήσει ΟΤΤ υπηρεσίες για πραγματοποίηση κλήσεων – βιντεοκλήσεων μέσα στο 2020.
Κύρια προτίμηση είναι το Messenger του Facebook και το Viber για τουλάχιστον 7 στους 10 χρήστες τέτοιων ΟΤΤ υπηρεσιών. Ακολουθεί το Skype (32%), το Zoom (21%) και τα WebEx και WhatsApp (21% για καθένα).
Το WebEx εμφανίζει το μεγαλύτερο ποσοστό καθημερινής χρήσης, προφανώς γιατί χρησιμοποιείται στην εκπαίδευση.
Η συχνότητα των κλήσεων αυτών είναι 2 με 3 την ημέρα, με οριακά υψηλότερη χρήση από άνδρες, ελεύθερους επαγγελματίες, αλλά και μεγαλύτερες ηλικίες. Οι λόγοι προτίμησης αυτών των εφαρμογών είναι κατά σειρά, η απουσία κόστους, η δυνατότητα μετατροπής σε βιντεοκλήση, η ευκολία και η ταχύτητα στη χρήση.
Κύριο μέσο αποτελεί και εδώ, το κινητό τηλέφωνο για όλες τις ηλικιακές ομάδες, ενώ μόλις στο 22% των περιπτώσεων, γίνεται χρήση των διαθέσιμων data του κινητού με το 78% να χρησιμοποιεί την οικιακή σύνδεση Internet.
Βασική περίσταση χρήσης των εν λόγω εφαρμογών αναδεικνύονται οι κλήσεις στο εξωτερικό ή σε φίλους και συγγενείς που ανήκουν στην ίδια ηλικιακή ομάδα με εκείνον που πραγματοποιεί την κλήση. Σε συνθήκες έκτακτης ανάγκης (π.χ. μεταφορά στο νοσοκομείο, διακοπή ρεύματος), προτιμάται η κλήση μέσω συμβατικής τηλεφωνίας, ενώ περιορισμένη εμφανίζεται και η αξιοποίηση των εφαρμογών αυτών σε περιστάσεις καθημερινής επικοινωνίας με υπηρεσίες ή καταστήματα.
Η έρευνα εντάσσεται στο πλαίσιο παρακολούθησης της αγοράς ηλεκτρονικών επικοινωνιών από την ΕΕΤΤ και πραγματοποιήθηκε το διάστημα Δεκεμβρίου 2020 – Φεβρουαρίου 2021, σε δύο φάσεις: τηλεφωνικά σε δείγμα 2.000 ατόμων και με online συνεντεύξεις σε δείγμα 994 ατόμων, με χρήση δομημένου ερωτηματολογίου.
