Οι λειτουργικές εκπομπές του κλάδου της κινητής τηλεφωνίας μειώθηκαν κατά 8% μεταξύ 2019 και 2023, ενώ το ίδιο διάστημα οι συνδέσεις κινητής αυξήθηκαν κατά 9% και η διακίνηση δεδομένων τετραπλασιάστηκε, σύμφωνα με την πέμπτη ετήσια έκθεση Mobile Net Zero της GSMA. Τα στοιχεία αποτυπώνουν την επιτυχημένη προσπάθεια του κλάδου να διαχωρίσει την αύξηση εκπομπών από την ανάπτυξη της συνδεσιμότητας και των δεδομένων, σε αντίθεση με τις συνολικές παγκόσμιες εκπομπές, οι οποίες αυξήθηκαν κατά 4% από το 2019. Ωστόσο, για την επίτευξη του στόχου μηδενικών εκπομπών έως το 2050, απαιτείται ετήσια μείωση κατά 7,5% μέχρι το 2030, ποσοστό υπερδιπλάσιο από τον έως τώρα μέσο ετήσιο ρυθμό.
Τα προκαταρκτικά δεδομένα του 2024 υποδεικνύουν περαιτέρω μείωση των εκπομπών κατά 4,5%, δείχνοντας επιτάχυνση σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, αλλά εξακολουθούν να υπολείπονται του απαιτούμενου ετήσιου στόχου για το 2030. Το 37% της ηλεκτρικής ενέργειας που κατανάλωσαν οι εταιρείες που κοινοποίησαν στοιχεία στο CDP το 2023 προήλθε από ανανεώσιμες πηγές, έναντι 13% το 2019, συμβάλλοντας στην αποφυγή εκπομπής 16 εκατομμυρίων τόνων αερίων. Συνολικά, 81 πάροχοι κινητής που καλύπτουν σχεδόν το μισό των παγκόσμιων συνδέσεων έχουν θέσει ή δεσμευτεί να θέσουν επιστημονικά τεκμηριωμένους στόχους μείωσης εκπομπών, ενώ η Ομάδα Δράσης για το Κλίμα της GSMA αριθμεί πλέον 77 παρόχους με κάλυψη του 80% των συνδέσεων παγκοσμίως.
Οι περιοχές της Ευρώπης, της Βόρειας Αμερικής και της Λατινικής Αμερικής κατέγραψαν τις μεγαλύτερες μειώσεις λειτουργικών εκπομπών την περίοδο 2019–2023, με ποσοστά -56%, -44% και -36% αντίστοιχα. Νέα ανάλυση για την Κίνα δείχνει μείωση των λειτουργικών εκπομπών κατά 4% το 2024, η οποία αποτελεί την πρώτη κάμψη μετά από αύξηση 7% μεταξύ 2019 και 2023, ενώ σημειώθηκε επίσης τετραπλασιασμός στη χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Η επιτάχυνση στην απανθρακοποίηση οφείλεται κυρίως σε δράσεις των παρόχων για τη βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας των δικτύων και τη μετάβαση σε καθαρή ενέργεια, όπως ηλιακή και αποθήκευση σε μπαταρίες. Πολλές εταιρείες προχωρούν στην κατάργηση λιγότερο αποδοτικών παλαιών δικτύων και στη μείωση της εξάρτησης από γεννήτριες ντίζελ. Σε αρκετές αγορές, η πρόσβαση σε ανανεώσιμες πηγές ηλεκτρικής ενέργειας διευρύνεται λόγω νομοθετικών παρεμβάσεων και μεταρρυθμίσεων της αγοράς, ωστόσο η GSMA σημειώνει ότι απαιτείται περαιτέρω διεύρυνση της πρόσβασης ώστε να επιτευχθούν οι στόχοι μέχρι το 2030.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, παρατηρείται ενίσχυση της περιφερειακής δυναμικής, με την Ευρώπη και την Αμερική να προηγούνται στη μείωση εκπομπών, ενώ Ασία και Αφρική αυξάνουν τη συμμετοχή τους. Η Κίνα, ως η μεγαλύτερη αγορά κινητής με πάνω από ένα δισεκατομμύριο συνδέσεις 5G, καταγράφει θετική πορεία για το 2024. Σύμφωνα με νέα ανάλυση που παρουσιάστηκε ενόψει του MWC25 της Σαγκάης, οι λειτουργικές εκπομπές στην Κίνα μειώθηκαν κατά 4% το 2024, εξέλιξη που αποδίδεται στην τετραπλάσια χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας από τους παρόχους. Η πρόοδος της Κίνας θεωρείται καθοριστική για την επίτευξη των παγκόσμιων στόχων μηδενικού αποτυπώματος.
Ο επικεφαλής της Δράσης για το Κλίμα στη GSMA, Steven Moore, επισημαίνει ότι τα στοιχεία αποδεικνύουν πως ο κλάδος της κινητής τηλεφωνίας προχωρά σε ουσιαστικές ενέργειες για το περιβάλλον και δεν περιορίζεται σε επικοινωνιακή διαχείριση. Παρά τη θετική τάση στη μείωση των εκπομπών, τονίζει πως η ταχύτητα προόδου πρέπει να διπλασιαστεί. Πρόκειται για μια παγκόσμια προσπάθεια, με θετική δυναμική σε κάθε περιοχή, από τη Λατινική Αμερική και την Ευρώπη μέχρι και την Κίνα. Ωστόσο, για να διατηρηθεί η πρόοδος, απαιτείται διεύρυνση της πρόσβασης σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, μεγαλύτερη ρυθμιστική σταθερότητα και ενισχυμένη συνεργασία σε ολόκληρο το οικοσύστημα. Σημαντική πρόκληση αποτελεί το αποτύπωμα της εφοδιαστικής αλυσίδας, το οποίο αντιστοιχεί στο μεγαλύτερο μέρος των εκπομπών του κλάδου, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη σύνταξη και υλοποίηση σχεδίων μετάβασης για το κλίμα.
Η έκθεση δίνει έμφαση στις εκπομπές Scope 3, οι οποίες προέρχονται κυρίως από τις εφοδιαστικές αλυσίδες και τη βιομηχανική παραγωγή, και αποτελούν περισσότερο από τα δύο τρίτα του συνολικού ανθρακικού αποτυπώματος του κλάδου. Αν και παρατηρείται πρόοδος στη διαφάνεια, οι εκπομπές Scope 3 παραμένουν δύσκολα ανιχνεύσιμες σε σύγκριση με τις λειτουργικές εκπομπές (Scopes 1 και 2), δημιουργώντας σημαντικές προκλήσεις για τις εταιρείες που έχουν θέσει επιστημονικούς στόχους για το σύνολο της αλυσίδας αξίας.
Παράλληλα, αυξάνεται η δυναμική γύρω από τις πρωτοβουλίες κυκλικής οικονομίας. Η ζήτηση των καταναλωτών για βιώσιμες συσκευές ενισχύεται, με περίπου το 90% των χρηστών σε σχετική έρευνα της GSMA να δίνουν αξία στη μακροζωία και τη δυνατότητα επισκευής, ενώ σχεδόν οι μισοί εξετάζουν το ενδεχόμενο αγοράς ανακατασκευασμένης συσκευής. Η επιλογή ανακατασκευασμένων τηλεφώνων προσφέρει οικονομικό όφελος και συμβάλλει στη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος από τη βιομηχανική παραγωγή, καθώς οι εκπομπές από τέτοιες συσκευές είναι κατά 80–90% χαμηλότερες σε σύγκριση με τις νέες. Παρά τη μείωση των πωλήσεων νέων συσκευών τα τελευταία χρόνια, η αγορά μεταχειρισμένων αναμένεται να φτάσει τα 150 δισεκατομμύρια δολάρια μέχρι το 2027.
Πολλοί μεγάλοι πάροχοι κινητής τηλεφωνίας προχωρούν πλέον στη σύνταξη σχεδίων μετάβασης για το κλίμα, με στόχο την αξιολόγηση κινδύνων και τον σχεδιασμό αξιόπιστων, μακροπρόθεσμων στρατηγικών για την επίτευξη της κλιματικής ουδετερότητας. Η ανάπτυξη αυτών των σχεδίων αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο του Προγράμματος Δράσης για το Κλίμα της GSMA το επόμενο έτος.
