Η τεχνολογία της Ηλεκτρονικής Πληροφόρησης και η γρήγορη και αξιόπιστη επεξεργασία και μετάδοση πληροφοριών, παραγωγής γνώσης και μάθησης, είναι ένα γεγονός της τεχνολογικής επανάστασης των τελευταίων δεκαετιών. Οι τρεις κύριοι άξονες αυτής της τεχνολογίας είναι ο Η/Υ ((Ηλεκτρονικός Υπολογιστής), οι τηλεπικοινωνίες και η τεχνητή νοημοσύνη (AI: Artificial Intelligence).
Γράφει ο Ιωάννης Κυριαζόγλου
Σύμφωνα με την IBM, η Τεχνητή Νοημοσύνη2 ή TN, είναι τεχνολογία που επιτρέπει σε υπολογιστές και μηχανές να προσομοιώνουν την ανθρώπινη νοημοσύνη και τις ικανότητες επίλυσης προβλημάτων. Η τεχνητή νοημοσύνη μόνη της ή σε συνδυασμό με άλλες τεχνολογίες (π.χ. αισθητήρες, γεωεντοπισμός, ρομποτική) μπορεί να εκτελέσει εργασίες που διαφορετικά θα απαιτούσαν ανθρώπινη νοημοσύνη ή παρέμβαση.
Η τεχνητή νοημοσύνη αναφέρεται στην ικανότητα μιας υπολογιστικής μηχανής (Η/Υ: Ηλεκτρονικός Υπολογιστής) να αναπαράγει ή και να προσομοιώσει με λογισμικό και ειδικούς αλγορίθμους γραμμένους σε μια υπολογιστική γλώσσα , σε πολλές περιπτώσεις, τις γνωστικές λειτουργίες του ανθρώπου (homo sapiens sapiens3), όπως είναι η σκέψη, η μάθηση, ο σχεδιασμός η δημιουργικότητα, κλπ.
Η νέα τεχνολογία της τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ) με την ραγδαία εξέλιξη και πρόοδο συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης (π.χ., ChatGPT, Instagram, Facebook, Twitter, Viso Suite Platform, Jupyter Notebooks Software, Cloud AI Platform Software, Azure Machine Learning Studio, κλπ4.) έχει εγείρει ερωτήματα σχετικά με το αν μπορούν πραγματικά αυτά να σκέφτονται και να κατανοούν.
Ενώ μπορούν να παράγουν κείμενο που φαίνεται να παρουσιάζει σκέψη, κατανόηση και δημιουργικότητα, η απάντηση σε αυτό το ερώτημα δεν μπορεί να απαντηθεί μόνο μέσω της τεχνολογικής προόδου. Είναι λοιπόν απαραίτητη μια προσεκτική φιλοσοφική ανάλυση για να κατανοήσουμε τόσο τα οφέλη όσο και τους κινδύνους της επανάστασης της τεχνητής νοημοσύνης. Χωρίς την αντιμετώπιση αυτών των φιλοσοφικών ζητημάτων, δεν θα κατανοήσουμε ποτέ πλήρως τις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης.
Σκέπτονται οι Υπολογιστές;
Αριστοτέλης: ‘Η σκέψη είναι διαφορετική από την αντίληψη και θεωρείται ότι είναι εν μέρει φαντασία, εν μέρει κρίση’.
Σε αυτό το σημείο της ανάλυσης τίθεται το ερώτημα ‘Είναι δυνατόν να σκέπτονται οι Η/Υ (Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές με εξοπλισμό και λογισμικό, και μέσω της τεχνολογίας της τεχνητής νοημοσύνης)5’;
Η απάντηση θα είναι αρνητική, εάν η σκέψη καθορίζεται ως η αποκλειστική ιδιότητα του HSS (μοντέρνου ανθρώπου), κάπως μυστηριώδης, υπερφυσική ή μεταφυσική όπως είναι η ζωή η ίδια. Έτσι η σκέψη είναι υπεράνω των μηχανών και οι Η/Υ, ως μηχανές και όχι όμοιοι του HSS (μοντέρνου ανθρώπου), δεν μπορούν να σκέπτονται.
Η απάντηση θα είναι θετική, εάν συγκριθεί η συμπεριφορά του HSS (μοντέρνου ανθρώπου) ως προς τις ιδιότητες της σκέψης με την συμπεριφορά των Η/Υ, ως προς τις ίδιες ιδιότητες. Δηλαδή, εάν αναλυθεί καθαρά η συμπεριφορά πράξεων του Η/Υ και συγκριθεί με την συμπεριφορά πράξεων του HSS (μοντέρνου ανθρώπου). Εάν η συμπεριφορά είναι όμοια, τότε ο Η/Υ μπορεί να σκέπτεται.
Ο καθορισμός της σκέψης και κατ’ επέκταση της συμπεριφοράς υψηλής νοημοσύνης, ως κτήμα του HSS (μοντέρνου ανθρώπου), οδηγεί σε λανθασμένη ανάλυση. Για παράδειγμα, η παρουσίαση των λειτουργιών της καρδιάς του HSS, με μια μηχανική καρδιά είναι λάθος, γιατί η μηχανική καρδιά δεν είναι ζωντανό όργανο.
Αλλά σημασία δεν έχουν οι φυσικές ιδιότητες του του HSS ή του Η/Υ, αλλά μόνο τα παραγόμενα αποτελέσματα. Ένα άλλο λογικό επιχείρημα σχετικά με την δυνατότητα σκέψης των Η/Υ είναι το εξής: Οι Η/Υ είναι ικανοί να επεξεργασθούν δεδομένα και πληροφορίες, να πράξουν με κάποια προκαθορισμένη λογική και να παράγουν αποτελέσματα, μόνο για ότι έχουν προγραμματισθεί.
Συνεπώς υπάρχουν όρια στις λογικές πράξεις και γενικά στην συμπεριφορά των Η/Υ.
Αντιθέτως, ο HSS (μοντέρνος άνθρωπος) έχει την δυνατότητα να επιδείξει ικανότητες νοημοσύνης για την επίλυση προβλημάτων, πέραν του τρίτου επιπέδου νοημοσύνης (απλά (simple), σύνθετα (complex), δύστροπα ή δαιμονισμένα προβλήματα (wicked problems)6).
Τα απλά προβλήματα (Simple problems ) είναι αυτά που έχουν μία και μόνο αιτία, είναι καλά καθορισμένα και έχουν μια σαφή και ξεκάθαρη λύση. Η επεξεργασία μιας διαδρομής για να ταξιδέψετε από την τοποθεσία Α στη θέση Β είναι ένα παράδειγμα απλού προβλήματος.
Τα σύνθετα προβλήματα (Complex problems ) τείνουν να έχουν πολλαπλές αιτίες, είναι δύσκολο να κατανοηθούν και οι λύσεις τους μπορούν να οδηγήσουν σε άλλα προβλήματα και ακούσιες συνέπειες. Η αντιμετώπιση της κυκλοφοριακής συμφόρησης σε μια πολυσύχναστη πόλη είναι ένα παράδειγμα σύνθετου προβλήματος.
Τα δύστροπα ή δαιμονισμένα προβλήματα (Wicked problems) είναι προβλήματα που φαίνονται τόσο περίπλοκα που είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς μια λύση. Η κλιματική αλλαγή είναι ένα παράδειγμα τέτοιου δύστροπου ή δαιμονισμένου προβλήματος.
Αυτή την χρονική περίοδο, αυτό (δηλαδή η επίλυση προβλημάτων τρίτου επιπέδου) δεν είναι εφικτό ή αποτελεσματικό από τους Η/Υ, αν και γίνονται συνεχείς έρευνες με διάφορα μοντέλα για την επίλυση αυτού του θέματος, κλπ.
Και επειδή δεν είναι γνωστό με τι τρόπο ενεργεί ο HSS (μοντέρνος άνθρωπος) σε αυτό το επίπεδο νοημοσύνης, δεν είναι δυνατόν να προγραμματισθεί ο Η/Υ να ενεργήσει σε αυτό το υψηλό επίπεδο νοημοσύνης.
Αυτό το επιχείρημα δεν είναι λογικό και ορθό αφού το γεγονός ότι δεν υπάρχουν επί του παρόντος τρόποι, μέθοδοι ή τεχνικές που να επιτρέπουν τους Η/Υ να συμπεριφέρονται (σκέπτονται) στο τρίτο επίπεδο επίλυσης προβλημάτων, δεν σημαίνει ότι δεν θα υπάρξει αυτή η δυνατότητα στο μέλλον.
Τελειώνοντας την ανάλυση, συνοψίζοντας τα επιχειρήματα και λαμβάνοντας υπόψη ότι ο καθορισμός του ‘σκέπτομαι’ είναι πολυδιάστατος, η απάντηση στο ερώτημα ‘Είναι δυνατόν να σκέπτονται οι Η/Υ;’ είναι καταφατική.
Γιατί οι Η/Υ, επιδεικνύουν ένα ρεπερτόριο συμπεριφοράς που εσωκλείει ή προϋποθέτει ένα σχετικό επίπεδο νοημοσύνης. Οι H/Y μαθαίνουν, διδάσκουν, επιλύουν προβλήματα, καθοδηγούν απλά και πολυσύνθετα μηχανήματα και συσκευές, ερωτούν πολυδιάστατες ερωτήσεις σε τεστ νοημοσύνης (intelligence tests), συνθέτουν μουσική, αναπληρώνουν δοκιμαστικά ζώα σε επιστημονικά εργαστήρια, κλπ., κλπ.
Σε αυτό το ρεπερτόριο συμπεριφοράς η διαφορά μεταξύ του HSS (μοντέρνου ανθρώπου) και του Η/Υ είναι πολύ μικρή και ίσως ασήμαντη.
Φυσικά οι Η/Υ δεν είναι μεταφυσικά όντα, γιατί δεν έχουν ζωή, ούτε δημιουργούν ζωή. Αλλά επιτρέπουν στον HSS (μοντέρνο άνθρωπο) να αλλάξει τον τρόπο της ζωής του και να γίνει πιο δημιουργικός με το να αναλαμβάνουν (οι Η/Υ) όλες τις χρονοβόρες, μονότονες, επίπονες και δύσκολες εργασίες στις διάφορες φάσεις της ζωής για να αφιερώσει ο HSS περισσότερο χρόνο στην ποιοτική άνοδο της ζωής του.
Επιπτώσεις της Τεχνητής Νοημοσύνης
Επίκτητος: ‘Οι σοφοί δεν συγχέουν τις πληροφορίες ή τα δεδομένα, όσο θαυμαστά ή έξυπνα ανεπτυγμένα, με την ολοκληρωμένη γνώση ή την υπερβατική σοφία.’
Η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι παντού. Στην ζωή μας, στην κοινωνία, στις επιχειρήσεις, στα πανεπιστήμια, στην έρευνα, στους δημόσιους οργανισμούς, στην ασφάλεια πληροφοριών, κλπ7.
Ζούμε, δίχως αμφιβολία, στην ηλεκτρονική ή ψηφιακή εποχή. Τα χαρακτηριστικά της ηλεκτρονικής εποχής περιλαμβάνουν τα εξής:
- Την επανάσταση της πληροφορίας που δημιουργεί μια κοινωνία βασισμένη στη γνώση.
- Την πιο αποτελεσματική χρήση των πληροφοριών κατά τη διάρκεια αυτής της εποχής.
- Την καλύτερη αποτελεσματικότητα της παραγωγής και της παροχής υπηρεσιών.
- Την μεγαλύτερη παραγωγικότητα μέσω της χρήσης προηγμένης τεχνολογίας.
- Την καλύτερη διαχείριση των πόρων μέσω της χρήσης της επιστήμης δεδομένων.
- Τις μηχανές να αρχίζουν, σιγά – σιγά, να αντικαθιστούν τον άνθρωπο στην παραγωγή οδηγώντας σε σταδιακή απώλεια θέσεων εργασίας, κλπ.
Αυτά κατέστησαν δυνατά με την πρόοδο στους μικροεπεξεργαστές υπολογιστών, τις εφευρέσεις προσωπικών υπολογιστών, το Διαδίκτυο και τον Παγκόσμιο Ιστό, την Τεχνητή Νοημοσύνη, κλπ.
Όπως αναφέρεται σε μια πρόσφατη έκθεση του Πανεπιστημίου Stanford8: ‘Η τεχνητή νοημοσύνη νικά τους ανθρώπους σε ορισμένες εργασίες, αλλά όχι σε όλες. Η τεχνητή νοημοσύνη έχει ξεπεράσει την ανθρώπινη απόδοση σε πολλές ειδικές μελέτες (benchmarks), συμπεριλαμβανομένων ορισμένων στην ταξινόμηση εικόνων, τον οπτικό συλλογισμό (visual reasoning) και την κατανόηση της Αγγλικής.
Ωστόσο, υστερεί στις πιο σύνθετες εργασίες όπως τα μαθηματικά σε διαγωνιστικό επίπεδο ανταγωνισμού, ο οπτικός συλλογισμός κοινής λογικής (visual commonsense reasoning) και ο σχεδιασμός’.
Όλα αυτά επιφέρουν δυστοπία9 στους ανθρώπους και τις ψυχές τους καθώς και στις κοινωνίες των ανθρώπων. Η ηλεκτρονική ή ψηφιακή εποχή ξεκίνησε γύρω στη δεκαετία του 1970, ως εποχή της πληροφορίας, και συνεχίζεται μέχρι σήμερα.
Αυτή είναι μια περίοδος μετάβασης από την παραδοσιακή κοινωνία και οικονομία σε μια οικονομία που βασίζεται στην πλήρη ένταξη όλων των υπηρεσιών σε ψηφιακές τεχνολογίες, υπολογιστικά συστήματα και εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης και στην αυξανόμενη ψηφιοποίηση10 των πληροφοριών και των δεδομένων για όλες τις χρήσεις.
Σταδιακά όλο και θα εξαρτόμαστε από ρομπότ και μηχανές για να εκτελούμε λειτουργίες που εκτελούσαν προηγουμένως οι άνθρωποι. Μέσω της ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης και της μηχανικής μάθησης, οι μηχανές μπορούν να μάθουν τα ανθρώπινα συναισθήματα. Με αυτό, είναι σε θέση να λαμβάνουν αποφάσεις που θα έπρεπε να έχουν πάρει οι άνθρωποι, βοηθώντας έτσι την παραγωγή, κλπ.
Καθώς η ψηφιακή τεχνολογία και οι συσκευές μας διασυνδέουν με ασύλληπτη μανία, νιώθουμε πολλοί δυνατοί πνευματικά, σωματικά και ψυχικά. Το υποσυνείδητο μας όμως το περιβάλλει η εικονική πραγματικότητα και το συμπληρώνει με την αβάσιμη ενάρετη υλιστική μας ματαιοδοξία, καταλήγοντας την ψυχή μας σε μια δυστοπική κατάσταση. Έτσι, ή δική μας ατελεύτητη συνειδησιακή αργία γεμίζει την ανήσυχη ψυχή και το πνεύμα μας με μεγάλη υπαρξιακή ανία.
Γιατί καθώς οι ψηφιακές συσκευές κυβερνούν την δική μας την εστία, διασυνδέοντας τα πάντα, μας προσθέτουν πολύ άγχος και αγωνία. Το επίπεδο της ανησυχίας μας φθάνει πια σε επίπεδα σουρεαλιστικά, αποκυήματα ενός κόσμου γεμάτου από την διαδικτυακή φαντασία και ηθική απαξία.
Αυτή η ανησυχία είναι η μεγαλύτερος κίνδυνος στην ζωή του σύγχρονου ανθρώπου.
Η χρήση συστημάτων ΤΝ, ανεξάρτητα από τον επιδιωκόμενο σκοπό τους, μπορεί να οδηγήσει σε αρνητικές συνέπειες, όπως11:
- Απώλεια θέσεων εργασίας λόγω αυτοματισμού
- Deepfakes και παραπληροφόρηση
- Παραβιάσεις της ιδιωτικής ζωής
- Ασαφής νομική ρύθμιση
- Αλγοριθμική μεροληψία που προκαλείται από κακά δεδομένα
- Οικονομικές κρίσεις
- Εγκλήματα στον κυβερνοχώρο
- Αυτοματοποίηση όπλων
- Ανεξέλεγκτη υπερ-νοημοσύνη
Επίσης υπάρχουν, επιγραμματικά, και άλλοι κίνδυνοι που έχουν σχέση με την Τεχνητή Νοημοσύνη και μια σειρά θεμάτων, όπως:
- την προστασία προσωπικών δεδομένων των πελατών, των εργαζομένων σε επιχειρήσεις και δημόσιους οργανισμούς, των ασθενών σε νοσοκομεία, των πολιτών στις συναλλαγές τους με δημόσιους οργανισμούς, των επιβατών, κλπ.,
- της παραβίασης της εμπιστευτικότητας εμπορικών μυστικών,
- διαχείρισης ζητημάτων πνευματικής ιδιοκτησίας,
- πρόκλησης αθέμιτου ανταγωνισμού,
- κλοπής ή παραποίησης των αλγορίθμων, του μοντέλου επεξεργασίας και των δεδομένων που χρησιμοποιεί η συγκεκριμένη τεχνολογία τεχνητής νοημοσύνης,
- ανάπτυξης και διαχείρισης λύσεων τεχνητής νοημοσύνης,
- προστασίας έναντι ψηφιακού εθισμού, και
- ανάλυσης και ανεξέλεγκτης χρήσης μεγάλων δεδομένων, κλπ.
Όλοι αυτοί οι κίνδυνοι πρέπει να αντιμετωπισθούν αποτελεσματικά σε επίπεδο κοινωνίας (για το κοινωνικό σύνολο, όπως το νέο Artificial Intelligence Act της Ευρωπαϊκής Ένωσηs12) και σε επίπεδο επιχειρήσεων και δημόσιων οργανισμών.
Μια τέτοια προσέγγιση με μέτρα μετρίασης αυτών των κινδύνων για επιχειρήσεις και οργανισμούς και την καλύτερη, πιο αποτελεσματική και πιο ηθική σχεδίαση και υλοποίηση συστημάτων και λύσεων ΤΝ περιλαμβάνει το βιβλίο μου ‘Τεχνητή Νοημοσύνη: Ανάπτυξη και Λειτουργία Συστημάτων με Κανόνες Ηθικής’.
Τα κύρια συστατικά αυτής της προσέγγισης είναι (ενδεικτικά) τα εξής:
- Σχεδίαση και υλοποίηση κατάλληλης Στρατηγικής ΤΝ,
- Εφαρμογή ηθικών κανόνων για την χρήση της τεχνητής νοημοσύνης.
- ην ενημέρωση και εκπαίδευση όλων των εμπλεκομένων (διοίκησης και στελεχών) στην εφαρμογή αυτής της τεχνολογίας, και
- Την πλήρη εφαρμογή υποδομών και μέτρων διακυβέρνησης της ΤΝ (ανάπτυξη και λειτουργία συστημάτων ΑΙ, απόκτηση και διακυβέρνηση δεδομένων, ανάπτυξη και συντήρηση υποδομών για ΑΙ, κλπ.).
Όλα αυτά περιγράφονται με περισσότερες λεπτομέρειες στα κεφάλαια και τα παρατήματα του βιβλίου που αναφέρεται παρακάτω.
Σημειώσεις
- Για περισσότερα γνωμικά, βλέπετε:
https://digitaldefynd.com/IQ/technology-quotes-to-inspire-motivate/
- Σύμφωνα με την IBM (βλ.: https://www.ibm.com/topics/artificial-intelligence), η Τεχνητή Νοημοσύνη ή TN, είναι τεχνολογία που
- «Homo sapiens» σημαίνει «ο σοφός άνθρωπος». Ο Homo sapiens sapiens είναι το υποείδος που προέρχεται από τον Homo sapiens. Αποτελούνται μόνο από σύγχρονους ανθρώπους.
Για περισσότερες πληροφορίες, βλέπετε:
https://www.britannica.com/topic/Homo-sapiens
- Για περισσότερες πληροφορίες, βλέπε: Odemakinde, Elisha (accessed: April 2, 2024): AI Software: 17 Most Popular Products for 2024. https://viso.ai/deep-learning/ai-software/
https://www.top10.com/best-lists/best-ai-apps
- Για πλήρη ανάλυση, δείτε το σχετικό μου άρθρο:
https://www.researchgate.net/publication/396415713_TN_Skeptontai_oi_Ypologistes_Can_computers_think
- Για περισσότερες λεπτομέρειες, δείτε: Peter Cripps (Jan.1, 2021): Three types of problem, and how to solve them
https://softwarearchitecturezen.blog/2021/01/01/three-types-of-problem-and-how-to-solve-them/
Τα απλά προβλήματα (Simple problems ) είναι αυτά που έχουν μία και μόνο αιτία, είναι καλά καθορισμένα και έχουν μια σαφή και ξεκάθαρη λύση. Η επεξεργασία μιας διαδρομής για να ταξιδέψετε από την τοποθεσία Α στη θέση Β είναι ένα παράδειγμα απλού προβλήματος.
Τα σύνθετα προβλήματα (Complex problems ) τείνουν να έχουν πολλαπλές αιτίες, είναι δύσκολο να κατανοηθούν και οι λύσεις τους μπορούν να οδηγήσουν σε άλλα προβλήματα και ακούσιες συνέπειες. Η αντιμετώπιση της κυκλοφοριακής συμφόρησης σε μια πολυσύχναστη πόλη είναι ένα παράδειγμα σύνθετου προβλήματος.
Τα δύστροπα ή δαιμονισμένα προβλήματα (Wicked problems) είναι προβλήματα που φαίνονται τόσο περίπλοκα που είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς μια λύση. Η κλιματική αλλαγή είναι ένα παράδειγμα τέτοιου δύστροπου ή δαιμονισμένου προβλήματος.
- Για περισσότερες λεπτομέρειες, δείτε:
https://transmitter.ieee.org/10-uses-of-ai-in-everyday-life/
https://global-partnerships.com/10-uses-of-artificial-intelligence/
https://www.interactive-education.gr/blog/khreseis-tes-tekhnetes-noemosunes-sten.html
- 8. Για περισσότερες πληροφορίες, βλέπετε: ‘The AI Index 2024 Annual Report,’ AI Index Steering Committee, Institute for Human-Centered AI, Stanford University, Stanford, CA, April 2024.
- Δυστοπία(από το ελληνικό δυς- και τόπος) ονομάζεται η κοινότητα ή κοινωνία που είναι ανεπιθύμητη ή τρομακτική. Θεωρείται ως ένα κακό μέρος, και πρόκειται για το αντίθετο της ουτοπίας, η οποία είναι το υπόδειγμα για μία ιδανική κοινωνία χωρίς εγκληματικότητα ή φτώχεια.
- Ψηφιοποίησηονομάζεται η διαδικασία μετατροπής στοιχείων όπως έγγραφου, κείμενου, εικόνας, ήχου και βίντεο από αναλογική σε ψηφιακή μορφή για την εισαγωγή τους στον υπολογιστή, ώστε να μπορέσουν να αποθηκευτούν και να γίνουν αντικείμενο επεξεργασίας από τον χρήστη.
- Για περισσότερες πληροφορίες, βλέπετε:
https://talkai.info/el/blog/is_ai_dangerous/
https://bigblue.academy/gr/kindunoi-texnitis-noimosunis
https://www.techgear.gr/techniti-noimosyni-ithika-zitimata-provlimatismoi-kai-kindynoi-25786
- Artificial Intelligence Act της Ευρωπαϊκής Ένωσηs. Ο νόμος (βλ.: https://artificialintelligenceact.eu/) είναι ένας προτεινόμενος ευρωπαϊκός κανονισμός για την τεχνητή νοημοσύνη (AI) – ο πρώτος ολοκληρωμένος κανονισμός για την τεχνητή νοημοσύνη από μια σημαντική ρυθμιστική αρχή οπουδήποτε. Ο νόμος κατατάσσει τις εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης σε τρεις κατηγορίες κινδύνου. Πρώτον, απαγορεύονται οι εφαρμογές και τα συστήματα που δημιουργούν έναν απαράδεκτο κίνδυνο, όπως η κρατική κοινωνική βαθμολόγηση του τύπου που χρησιμοποιείται στην Κίνα. Δεύτερον, οι εφαρμογές υψηλού κινδύνου, όπως ένα εργαλείο σάρωσης βιογραφικού που κατατάσσει τους αιτούντες εργασία, υπόκεινται σε συγκεκριμένες νομικές απαιτήσεις. Τέλος, οι εφαρμογές που δεν απαγορεύονται ρητά ή δεν αναφέρονται ως υψηλού κινδύνου παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ανεξέλεγκτες.
Γράφει ο Ιωάννης Κυριαζόγλου, Σύμβουλος Επιχειρήσεων με 40+ έτη διεθνή εμπειρία σε έργα Πληροφορικής και Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων και συγγραφέας βιβλίων πληροφορικής, ΤΝ και ευεξίας. Είμαι απόφοιτος (Bachelor of Arts (Hons)) του Πανεπιστημίου Toronto, Canada, με ειδίκευση στην Πληροφορική κερδίζοντας και Βραβείο Αριστείας. Επίσης είμαι πιστοποιημένος Ελεγκτής Εσωτερικών Μέτρων Ελέγχου και Διοίκησης Επιχειρήσεων, και δημιουργός συστήματος συμμόρφωσης με τον GDPR, που έχει χρησιμοποιηθεί σε εκατοντάδες εταιρείες και οργανισμούς
Συγγραφέας των βιβλίων:
Βιβλίο 1. ‘Ο άνθρωπος στην Ηλεκτρονική Εποχή’
https://fylatos.com/shop/ο-άνθρωπος-στην-ηλεκτρονική-εποχή/
Βιβλίο 2. ‘Εγχειρίδιο Ελέγχου Πληροφορικής (IT Auditing Handbook)’.
https://fylatos.com/shop/it-auditing-handbook/
Βιβλίο 3. ‘Τεχνητή Νοημοσύνη’
https://fylatos.com/shop/τεχνητή-νοημοσύνη/
Βιβλίο 4. ‘ISO 27001: 2022 Implementation Handbook’
https://fylatos.com/shop/iso-27001-2022-implementation-handbook/
Βιβλίο 5. ‘Προστασία Προσωπικών Δεδομένων (GDPR Protection)’
https://fylatos.com/shop/gdpr/


