Εκατομμύρια οικογένειες θα ανταλλάξουν «μεταχειρισμένα» κινητά τηλέφωνα ως δώρα αυτά τα Χριστούγεννα, καθώς οι πιο εξοικειωμένοι με την τεχνολογία νεότεροι καταναλωτές αναβαθμίζουν τις συσκευές τους στα πιο πρόσφατα μοντέλα. Ωστόσο, ενώ παγκοσμίως το ένα τρίτο θα δώσει τα παλιά του τηλέφωνα σε οικογένεια ή φίλους, περίπου το 75% των καταναλωτών εξακολουθεί να έχει τουλάχιστον ένα παλαιότερο κινητό στο συρτάρι. Οι παραπάνω πληροφορίες προέρχονται από προκαταρκτικά στοιχεία μιας νέας έρευνας της GSMA, που πραγματοποιήθηκε σε 10.000 καταναλωτές από 26 χώρες.
Περισσότερο από το 40% των κινητών τηλεφώνων παγκοσμίως αποκτά μια δεύτερη (ή και τρίτη) «ζωή», καθώς μεταβιβάζονται σε μέλη της οικογένειας ή φίλους και ανταλλάσσονται με νεότερα μοντέλα, ιδιαίτερα κατά την περίοδο των Χριστουγέννων. Περίπου το 14% των τηλεφώνων που χρησιμοποιούνται αυτήν τη στιγμή παγκοσμίως αγοράστηκαν μεταχειρισμένα ή ανακατασκευασμένα, με σχεδόν το 10% των Βρετανών καταναλωτών να αγοράζει ανακατασκευασμένα τηλέφωνα, σε σύγκριση με έναν παγκόσμιο μέσο όρο της τάξης του 4%. Η αγορά μεταχειρισμένων smartphone αυξήθηκε κατά 6% το 2023, ενώ οι πωλήσεις νέων συσκευών μειώθηκαν κατά 4%. Επιπλέον, ο ρυθμός ανάπτυξης των επαναχρησιμοποιημένων και ανακατασκευασμένων συσκευών προβλέπεται να συνεχίσει να ξεπερνά αυτόν των νέων smartphone τα επόμενα χρόνια.
Ωστόσο, σχεδόν το ένα τρίτο των καταναλωτών κρατά τις προηγούμενες συσκευές του ως εφεδρικές, συμβάλλοντας στο εκτιμώμενο σύνολο των 5-10 δισεκατομμυρίων κινητών τηλεφώνων που παραμένουν ανενεργά παγκοσμίως. Πολλοί (ένα ποσοστό της τάξεως του 27%) διατηρούν αυτές τις συσκευές λόγω ανησυχίας για την απώλεια αποθηκευμένων φωτογραφιών και αναμνήσεων, ενώ ένας επιπλέον στους πέντε καταναλωτές κρατά τις συσκευές του επειδή δεν γνωρίζει τι να κάνει με αυτές.
Η λήψη χρηματικού ποσού αποτελεί το ισχυρότερο κίνητρο για να παραδώσουν οι ερωτηθέντες τα τηλέφωνά τους για επαναχρησιμοποίηση ή ανακύκλωση, εξίσου σημαντική ωστόσο είναι και η διασφάλιση ότι τα δεδομένα τους θα διαγραφούν σωστά. Προκαταρκτικά στοιχεία από την παγκόσμια καταναλωτική έρευνα της GSMA για την ανακύκλωση και επαναχρησιμοποίηση κινητών συσκευών, η οποία θα παρουσιαστεί στο MWC Barcelona, το μεγαλύτερο ετήσιο γεγονός της βιομηχανίας της κινητής τηλεφωνίας τον Μάρτιο, έδειξαν, επίσης, ότι η μέση διάρκεια ζωής των κινητών πριν την αντικατάσταση είναι περίπου 3 χρόνια, με τη συντριπτική πλειονότητα των τηλεφώνων (75%) να διαρκεί μεταξύ 1 και 3 ετών.
Σχεδόν το 60% των καταναλωτών αναμένει να αγοράσει το επόμενο τηλέφωνό του εντός των επόμενων δύο ετών. Οι μεγαλύτεροι σε ηλικία άνθρωποι χρησιμοποιούν τα τηλέφωνά τους για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα πριν τα αντικαταστήσουν, με περισσότερο από το 40% να τα διατηρεί για περισσότερα από 3 χρόνια. Οι δύο κορυφαίοι παράγοντες που οδηγούν στην αντικατάσταση των κινητών τηλεφώνων είναι η διάρκεια ζωής της μπαταρίας (πολύ σημαντική για το 90% των καταναλωτών) και η κακή απόδοση/επιβράδυνση της συσκευής (87%). Το 50% δήλωσε ότι θα αντικαθιστούσε το τηλέφωνό του μόνο για να αποκτήσει το πιο πρόσφατο μοντέλο.
Το 75% των ερωτηθέντων είχε τουλάχιστον ένα παλιό τηλέφωνο στο σπίτι που δεν χρησιμοποιείται τακτικά, με σχεδόν τους μισούς (46%) να έχουν τουλάχιστον δύο παλιά τηλέφωνα. Σχεδόν οι μισοί καταναλωτές (49%) δήλωσαν ότι η βιωσιμότητα αποτελεί έναν «πολύ σημαντικό» παράγοντα για την επόμενη αγορά κινητού τηλεφώνου, με το ποσοστό αυτό να είναι υψηλότερο μεταξύ των νεότερων καταναλωτών, γεγονός που καταδεικνύει ότι το ενδιαφέρον για πιο βιώσιμες και κυκλικές κινητές συσκευές αυξάνεται.
Η επαναχρησιμοποίηση και ανακύκλωση αποτελούν αυξανόμενα σημεία εστίασης για τους παρόχους κινητής τηλεφωνίας παγκοσμίως, καθώς κινούνται προς μια πιο κυκλική οικονομία για τις κινητές συσκευές και τον εξοπλισμό δικτύου. Δεκαέξι πάροχοι κινητής τηλεφωνίας έχουν ήδη δεσμευτεί στους πρωτοποριακούς στόχους της GSMA για την κυκλικότητα των κινητών συσκευών, ενώ η πρόσφατα εγκαινιασθείσα Αγορά Εξοπλισμού της GSMA βοηθά τους παρόχους να επαναχρησιμοποιούν δαπανηρό εξοπλισμό δικτύου.
Εν τω μεταξύ, χώρες όπως η Αυστραλία έχουν εισαγάγει συγκεκριμένους στόχους και προγράμματα ανακύκλωσης για κινητά τηλέφωνα, με θετικά αποτελέσματα. Τα αποτελέσματα της έρευνας δείχνουν ότι η Αυστραλία έχει το υψηλότερο ποσοστό ανακύκλωσης κινητών στον κόσμο. Η ανακύκλωση συσκευών μπορεί να μειώσει την ανάγκη εξόρυξης νέων υλικών και να αποφευχθούν περιβαλλοντικές επιπτώσεις, υποστηρίζοντας παράλληλα τη βιομηχανία κινητής τηλεφωνίας στην επίτευξη του φιλόδοξου στόχου της για μηδενικές εκπομπές έως το 2050.
Ένα ανακατασκευασμένο τηλέφωνο έχει μόλις το ένα δέκατο της περιβαλλοντικής επίπτωσης ενός καινούργιου τηλεφώνου. Η GSMA εκτιμά ότι αν ανακυκλωθούν σωστά, πέντε δισεκατομμύρια κινητά τηλέφωνα –μόλις το ήμισυ της τελευταίας εκτίμησης για ανενεργές συσκευές– θα μπορούσαν να ανακτήσουν ορυκτά αξίας 8 δισεκατομμυρίων δολαρίων, όπως χρυσό, παλλάδιο, ασήμι, χαλκό, σπάνιες γαίες και άλλα κρίσιμα μέταλλα, καθώς και αρκετό κοβάλτιο για δέκα εκατομμύρια μπαταρίες ηλεκτρικών αυτοκινήτων.
Η αξιοποίηση αυτών των υλικών θα μπορούσε να βοηθήσει τους κατασκευαστές να αναπτύξουν πιο ανθεκτικές και ασφαλείς αλυσίδες εφοδιασμού, ενώ ταυτόχρονα θα μείωνε τις επιπτώσεις των εξορύξεων στη βιοποικιλότητα και στις κοινότητες ευαίσθητων περιοχών παγκοσμίως. Την ίδια στιγμή, οι πάροχοι αναγνωρίζουν ότι απαιτείται επιπλέον εργασία για την αντιμετώπιση ανησυχιών που εμποδίζουν τους καταναλωτές να επιστρέψουν τα κινητά τους, όπως η προστασία των προσωπικών δεδομένων, η ανάγκη διατήρησης σημαντικών αναμνήσεων και η επιθυμία διατήρησης μιας εφεδρικής συσκευής.
