Γράφει ο Βαγγέλης Παπακωνσταντίνου
Προσωπικού μου, νομικού και μάλιστα δικηγορικού, αντικειμένου το παρόν σημείωμα. Το θέμα όμως θα μπορούσε να ενδιαφέρει και τους υπόλοιπους αναγνώστες, επειδή σχετίζεται και με το γενικό τεχνολογικό επίπεδο της χώρας. Για πρώτη φορά, επομένως, διοργανώθηκε τον προηγούμενο μήνα στην Ελλάδα συνέδριο με αντικείμενο την τεχνολογία για νομικούς-δικηγόρους. Διοργανωτής ήταν η ένωση νομικών e-Θέμις και το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας. Το αντικείμενο του LegalTech κατέλαβε μόνο ένα μέρος του συνεδρίου – σε κάθε όμως περίπτωση, με εντυπωσίαζε (και γι αυτό το σχολιάζω εδώ) το γεγονός ότι επιτέλους και στην Ελλάδα άνοιξε η κουβέντα της χρήσης των νέων τεχνολογικών μέσων (και) από τους δικηγόρους.
Η κατάσταση στη δικηγορική αγορά σήμερα, παρότι επίσημες μετρήσεις δεν υπάρχουν, από όσο γνωρίζω περιορίζεται σε, εξαιρετικά, μεμονωμένη χρήση ειδικών εφαρμογών διαχείρισης δικηγορικών γραφείων και από κει και πέρα σε απλή χρήση MSOffice και email – αυτό το τελευταίο είτε από dedicatedserver είτε από τον ΔΣΑ (@dsa.gr) είτε και genericπαρόχους(gmail, yahoo κλπ). Ιστότοποι υπάρχουν, άλλο θέμα αν ενημερώνονται και αν είναι λειτουργικοί, blogs και tweets και τα σχετικά εξίσου υπάρχουν αλλά κυρίως από συναδέλφους που έχουν το μεράκι του χομπίστα. Σε κάθε περίπτωση, αυτό που πρέπει να σημειωθεί είναι ότι κάθε (συνάδελφος) είναι μόνος του στον τομέα αυτόν: δεν υπάρχει ούτε επίσημη ενημέρωση ή οδηγίες από τους Συλλόγους ούτε, μέχρι πρόσφατα, έστω ένα συνέδριο ή μια έκθεση για να ενημερωθεί κανείς τι εναλλακτικές υπάρχουν στην αγορά και τι κάνει ο ανταγωνισμός.
Εκτός Ελλάδας τα πράγματα είναι βέβαια διαφορετικά. Όχι μόνο υπάρχουν οργανωμένες, μεγάλες ετήσιες εκθέσεις και συνέδρια για να ενημερώνονται οι ενδιαφερόμενοι, αλλά υπάρχει και πληθώρα ειδικών προγραμμάτων, εφαρμογών κοκ. για την οργάνωση των γραφείων, ώστε να μπορούν να διαλέξουν. Tο e-disclosure, που στην Ελλάδα είναι ακόμα άγνωστο, εκεί στηρίζει ολόκληρη βιομηχανία λογισμικού. Εξίσου και τα digitalforensics, πράγμα το ίδιο εξωτικό στην Ελλάδα.
Ασφαλώς τεχνολογικά βήματα γίνονται και εδώ, όπως για παράδειγμα το πιλοτικό πρόγραμμα του ΔΣΑ και του Πρωτοδικείου Αθηνών για την ηλεκτρονική κατάθεση των δικογράφων. Όμως αυτά αφορούν το εξωτερικό, οργανωτικό μέρος της δίκης και όχι το εσωτερικό ενός δικηγορικού γραφείου. Εκεί η αγορά είναι ακόμα ανεξερεύνητη, το ενδιαφέρον από πωλητές και αγοραστές μικρό και οι εναλλακτικές λίγες. Κρίμα, γιατί μόνο στην Αθήνα μιλάμε για κάτι λιγότερο από 20.000 δικηγόρους – πολλοί εξ αυτών με διάθεση και δυνατότητα να ξοδέψουν χρήματα προκειμένου να βελτιώσουν την εργασιακή τους καθημερινότητα.
