Η ανάπτυξη πράσινων και ψηφιακών δεξιοτήτων αποτελεί κρίσιμη παράμετρο για τον παραγωγικό μετασχηματισμό των περιοχών που εξαρτώνται από τον λιγνίτη. Το ευρωπαϊκό έργο «Green Pre-Incubators for Just Transition», με συντονιστή το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, συνδέει την κατάρτιση με την επιχειρηματική υποστήριξη και τη διασυνοριακή συνεργασία, επιδιώκοντας να ενισχύσει τις προοπτικές της πράσινης οικονομίας στη Φλώρινα και στο Νόβατσι της Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας.
Συγκριτική μελέτη που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του έργου για τη Δυτική Μακεδονία και την Περιφέρεια Πελαγονίας αναδεικνύει την αναντιστοιχία ανάμεσα στις υφιστάμενες δεξιότητες του εργατικού δυναμικού και στις ανάγκες των αναδυόμενων βιώσιμων κλάδων. Η περιορισμένη ανάπτυξη οικοσυστημάτων νεοφυούς επιχειρηματικότητας και η αποχώρηση εξειδικευμένων εργαζομένων δημιουργούν πρόσθετες δυσκολίες για τις δύο περιφέρειες.
Η μακρόχρονη δραστηριότητα στην εξόρυξη και στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας έχει δημιουργήσει σημαντική τεχνική και βιομηχανική εμπειρία. Η αξιοποίησή της σε νέες δραστηριότητες απαιτεί στοχευμένη αναβάθμιση δεξιοτήτων, πρόσβαση σε γνώση και υποστήριξη κατά τα πρώτα στάδια ανάπτυξης μιας επιχείρησης. Σε αυτό το πεδίο παρεμβαίνει το «Green Pre-Incubators for Just Transition», αναπτύσσοντας ένα δομημένο πρόγραμμα προ-θερμοκοίτισης για την πράσινη επιχειρηματικότητα.
Μέσω ψηφιακών εργαλείων, εκπαιδευτικών εργαστηρίων και καθοδήγησης, το έργο υποστηρίζει νέους, ανέργους και επίδοξους επιχειρηματίες στη διαμόρφωση και στην ωρίμανση βιώσιμων επιχειρηματικών ιδεών. Οι συμμετέχοντες αναπτύσσουν γνώσεις στον επιχειρηματικό σχεδιασμό, στην ανάπτυξη επιχειρήσεων και στην κλιματική καινοτομία, συνδέοντας τις προτάσεις τους με τις ανάγκες και τις προτεραιότητες των περιοχών μετάβασης.
Στην Ελλάδα, η παρέμβαση περιλαμβάνει έναν ολοκληρωμένο κύκλο κατάρτισης και υποστήριξης, από την αρχική ιδέα έως την ωρίμανσή της. Στη Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας, η έμφαση δίνεται στη μεταφορά τεχνογνωσίας, στα κοινά εργαστήρια και στον διάλογο με τους τοπικούς φορείς για τις πολιτικές της Δίκαιης Μετάβασης. Η διασυνοριακή διάσταση επιτρέπει την ανταλλαγή εμπειριών και την προσαρμογή προσεγγίσεων στις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε περιοχής.
Η μελέτη αναδεικνύει επίσης την ανάγκη στενότερης σύνδεσης των πανεπιστημίων με την τοπική αγορά εργασίας και ενίσχυσης των δικτύων καινοτομίας. Η παρουσία ακαδημαϊκών ιδρυμάτων, η διαθέσιμη ενεργειακή τεχνογνωσία και οι δυνατότητες ανάπτυξης δραστηριοτήτων στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, στην κυκλική οικονομία και στην αγροδιατροφή μπορούν να υποστηρίξουν τη διαφοροποίηση της παραγωγικής βάσης.
Για να αξιοποιηθούν αυτές οι δυνατότητες, απαιτείται ένα περιβάλλον που διευκολύνει τη μετάβαση από τη γνώση στην επιχειρηματική πράξη. Η κατάρτιση, η καθοδήγηση και η συνεργασία μεταξύ πανεπιστημίων, φορέων επιχειρηματικής υποστήριξης και τοπικής αυτοδιοίκησης μπορούν να συμβάλουν στη διαμόρφωση αυτού του περιβάλλοντος.
Το «Green Pre-Incubators for Just Transition» επιδιώκει να ενισχύσει αυτές τις συνδέσεις, θέτοντας τις βάσεις για νέες επαγγελματικές προοπτικές και πράσινες επιχειρηματικές πρωτοβουλίες. Παράλληλα, η αξιοποίηση της γνώσης του έργου στην εκπαίδευση και στη χάραξη πολιτικής αποσκοπεί στη συνέχιση και στην ευρύτερη εφαρμογή των αποτελεσμάτων του.
Στο έργο συμμετέχουν το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ως συντονιστής, το Cluster Βιοοικονομίας και Περιβάλλοντος Δυτικής Μακεδονίας (CluBE), η National Extension Agency (NEA), ο Δήμος Φλώρινας και ο Δήμος Νοβάτσι.
Περισσότερες πληροφορίες: Επίσημη σελίδα του έργου
Επικοινωνία: Θεώνη Καρλέση, PhD — [email protected]
This project is part of the European Climate Initiative (EUKI) of the German Federal Ministry for the Environment, Climate Action, Nature Conservation and Nuclear Safety (BMUKN).
