Σε μια κίνηση που σηματοδοτεί την κοινή βούληση για την ενίσχυση της τεχνολογικής κυριαρχίας της Ευρώπης, και τα 27 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υπό τον συντονισμό του Semicon Coalition, υπέγραψαν στις Βρυξέλλες μια κοινή διακήρυξη με την οποία ζητούν την ουσιαστική αναθεώρηση του Ευρωπαϊκού Νόμου για τα Τσιπ. Η πρωτοβουλία, την οποία για την Ελλάδα υπογράφει ο Υπουργός Ανάπτυξης, Παναγιώτης Θεοδωρικάκος, αποσκοπεί στη δημιουργία ενός φιλόδοξου «Chips Act 2.0» και υπογραμμίζει την επιτακτική ανάγκη η Ευρώπη να δράσει τολμηρά για να αντιμετωπίσει τις ευπάθειες στην παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού. Στόχος είναι η διεκδίκηση ηγετικής θέσης σε έναν τομέα που αποτελεί τη ραχοκοκαλιά της σύγχρονης οικονομίας, καλύπτοντας την αυτοκινητοβιομηχανία, τις τηλεπικοινωνίες, την άμυνα, τις υπηρεσίες πληροφορικής, τις βιοεπιστήμες, την ενέργεια και την τεχνητή νοημοσύνη.
Η διακήρυξη ασκεί κριτική στον υφιστάμενο νόμο, επισημαίνοντας ότι ο κεντρικός στόχος για την κατάκτηση του 20% του μεριδίου της παγκόσμιας αγοράς ημιαγωγών έως το 2030 είναι μη ρεαλιστικός και υπερβολικά ευρύς, μια εκτίμηση που, όπως αναφέρεται, υποστηρίζεται και από την έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου του 2025. Αντιμέτωπη με τον αυξανόμενο παγκόσμιο ανταγωνισμό και τις μαζικές δημόσιες επενδύσεις από άλλες δυνάμεις, η Ευρώπη καλείται να αντιμετωπίσει τον κλάδο των ημιαγωγών ως στρατηγική βιομηχανία, εφάμιλλη της αεροδιαστημικής και της άμυνας, ώστε να διασφαλίσει την ευημερία και τη μακροπρόθεσμη ανθεκτικότητά της.
Αντί ενός γενικού ποσοτικού στόχου, τα κράτη μέλη προτείνουν ο αναθεωρημένος νόμος να θεμελιωθεί σε τρεις σαφείς στρατηγικούς στόχους. Πρώτον, την ευημερία, μέσω της δημιουργίας ενός ανταγωνιστικού ευρωπαϊκού οικοσυστήματος. Δεύτερον, το να καταστεί η Ευρώπη απαραίτητος και αναντικατάστατος παράγοντας, κατακτώντας την τεχνολογική ηγεσία σε κρίσιμα σημεία ελέγχου της παγκόσμιας αλυσίδας αξίας, όπως η έρευνα και ο σχεδιασμός τσιπ. Τρίτον, την ανθεκτικότητα, μέσω της εξασφάλισης σταθερού και αξιόπιστου εφοδιασμού με ημιαγωγούς για τους πιο κρίσιμους ευρωπαϊκούς τομείς, ιδιαίτερα σε περιόδους γεωπολιτικής αβεβαιότητας.
Για την υλοποίηση αυτού του οράματος, η διακήρυξη περιγράφει συγκεκριμένες προτεραιότητες πολιτικής, δίνοντας έμφαση στην ανάγκη για ευθυγράμμιση των εθνικών και ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών ροών και την κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων, με ειδική μνεία στην ανάπτυξη μιας «Ευρωπαϊκής αλυσίδας αξίας ημιαγωγών για την Τεχνητή Νοημοσύνη». Προτείνεται η θέσπιση ενός μηχανισμού ταχείας έγκρισης για τα Σημαντικά Έργα Κοινού Ευρωπαϊκού Ενδιαφέροντος (IPCEIs) του κλάδου, η μεταρρύθμιση των κανόνων ανταγωνισμού για την ταχύτερη χρηματοδότηση της έρευνας, καθώς και η ρητή πρόβλεψη για τη στρατηγική σημασία του τομέα στο επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της Ένωσης που θα ξεκινήσει το 2028.
Παράλληλα, τονίζεται η κρισιμότητα της δημιουργίας ενός ισχυρού υποστηρικτικού οικοσυστήματος, προτείνοντας την ενίσχυση των συνεργασιών και τη διερεύνηση νομοθεσίας έκτακτης ανάγκης για την επιτάχυνση των αδειοδοτήσεων στρατηγικών επενδύσεων. Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στην ανάγκη αντιμετώπισης της έλλειψης εξειδικευμένου προσωπικού, μέσω της δημιουργίας ενός Ευρωπαϊκού Προγράμματος Δεξιοτήτων για τα Τσιπ, αλλά και στην προώθηση της βιωσιμότητας με την ανάπτυξη ενεργειακά αποδοτικών τσιπ και καθαρότερων μεθόδων παραγωγής.
Η πρωτοβουλία των 27 κρατών μελών έρχεται σε μια στιγμή που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη ξεκινήσει τη διαδικασία αξιολόγησης του υφιστάμενου νόμου. Στο πλαίσιο αυτό, από τις 5 Σεπτεμβρίου 2025 έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση, διάρκειας δώδεκα εβδομάδων, η οποία καλεί όλους τους εμπλεκόμενους φορείς να καταθέσουν τις απόψεις τους. Τα αποτελέσματα αυτής της διαδικασίας θα τροφοδοτήσουν την έκθεση αξιολόγησης της Επιτροπής και θα διαμορφώσουν την τελική πρόταση για την αναθεώρηση του νόμου, με τα κράτη μέλη να δηλώνουν έτοιμα να συνεργαστούν για τη διαμόρφωση ενός μέλλοντος όπου η Ευρώπη θα μπορεί να καινοτομεί, να ανταγωνίζεται και να υπερτερεί.
