Ο Linux Foundation έδωσε στη δημοσιότητα την έκθεσή με τίτλο «Ο Κόσμος του Ανοιχτού Κώδικα στην Ευρώπη για το 2025», στην οποία ο ανοιχτός κώδικας χαρακτηρίζεται ως στρατηγικό πλεονέκτημα για την Ευρώπη. Ωστόσο, προειδοποιεί ότι η απουσία μιας συνεκτικής στρατηγικής, η έλλειψη υποστήριξης από τις διοικήσεις των εταιρειών και η ανεπαρκής ευθυγράμμιση των πολιτικών θα μπορούσαν να αποτελέσουν τροχοπέδη για την ήπειρο. Η έκθεση, που παρουσιάστηκε στο συνέδριο Open Source Summit Europe, αντλεί πληροφορίες και αναλύσεις από περισσότερα από 300 ηγετικά στελέχη του κλάδου της πληροφορικής.
Η μελέτη διαπιστώνει ότι ο ανοιχτός κώδικας έχει καταστεί ουσιώδης για την ψηφιακή κυριαρχία της Ευρώπης, προειδοποιώντας, όμως, ότι χωρίς βαθύτερες επενδύσεις, ισχυρότερη δέσμευση από τα ανώτατα διοικητικά κλιμάκια και θεσμικά πλαίσια που προωθούν την καινοτομία, η ήπειρος κινδυνεύει να μην αξιοποιήσει πλήρως τις δυνατότητές της. Όπως δήλωσε ο Gabriele Columbro, γενικός διευθυντής του Linux Foundation Europe, «με τις εξελισσόμενες ευρωπαϊκές πολιτικές και κανονισμούς, οι κοινότητες και τα οικοσυστήματα ανοιχτού κώδικα αντιμετωπίζουν μια κρίσιμη στιγμή μετασχηματισμού. Η έκθεση επιβεβαιώνει εκ νέου ότι ο δημόσιος και ο ιδιωτικός τομέας της Ευρώπης αναγνωρίζουν στη συντριπτική τους πλειοψηφία την αξία του ανοιχτού κώδικα, όχι μόνο ως όχημα για την καινοτομία και την ανεξαρτησία από προμηθευτές, αλλά και ως θεμέλιο για την ψηφιακή κυριαρχία και τις οικονομικές ευκαιρίες. Ωστόσο, χωρίς αντίστοιχες στρατηγικές επενδύσεις, δέσμευση σε ανώτατο διοικητικό επίπεδο και ένα φιλικό προς την επιχειρηματικότητα κλίμα, η Ευρώπη κινδυνεύει να χάσει την ευκαιρία να αξιοποιήσει τα παγκόσμια ψηφιακά κοινά ως το ισχυρότερο εργαλείο για την επίτευξη ψηφιακής αυτονομίας και τον ανταγωνισμό στο παγκόσμιο τεχνολογικό τοπίο».
Τα επίπεδα υιοθέτησης σε όλη την Ευρώπη είναι υψηλά, με τα λειτουργικά συστήματα να προηγούνται με 64%, ακολουθούμενα από τις τεχνολογίες cloud και container με 55%, την ανάπτυξη ιστοσελίδων και εφαρμογών με 54%, και την τεχνητή νοημοσύνη με τη μηχανική μάθηση με 41%. Περισσότερο από το 90% των οργανισμών αναφέρει σταθερή ή αυξημένη αξία από τον ανοιχτό κώδικα, γεγονός που υποδεικνύει ότι η εστίαση πρέπει τώρα να μετατοπιστεί από την απλή υιοθέτηση εργαλείων στην επίτευξη λειτουργικής αριστείας. Παράλληλα, το 75% των ερωτηθέντων εκτιμά ότι ο ανοιχτός κώδικας παράγει λογισμικό υψηλότερης ποιότητας, ενώ το 69% δηλώνει ότι βελτιώνει την ανταγωνιστικότητα.
Ως προς τα κυριότερα οφέλη, το 63% των συμμετεχόντων ανέδειξε την αύξηση της παραγωγικότητας, ενώ ακολουθούν η μείωση της εξάρτησης από συγκεκριμένους προμηθευτές με 62% και το χαμηλότερο κόστος ιδιοκτησίας λογισμικού με 58%. Με το βλέμμα στο μέλλον, το 58% των οργανισμών εκτιμά ότι η καινοτομία θα ωφεληθεί περισσότερο από την αύξηση των επενδύσεων, με το 38% να θέτει ως προτεραιότητα την υποστήριξη των τομέων της τεχνητής νοημοσύνης και της μηχανικής μάθησης.
Το γεωπολιτικό περιβάλλον αναδιαμορφώνει τις αντιλήψεις, μετατρέποντας τον ανοιχτό κώδικα από τεχνική επιλογή σε στρατηγικό μοχλό για την κυριαρχία. Στο πλαίσιο αυτό, ειδικοί προτείνουν τη δημιουργία ενός Οργανισμού Κυρίαρχης Τεχνολογίας σε επίπεδο ΕΕ για τη χρηματοδότηση κρίσιμου λογισμικού, ενώ οι επικαιροποιήσεις κανονισμών όπως η Πράξη για την Κυβερνοανθεκτικότητα και η Πράξη για την Τεχνητή Νοημοσύνη αναδεικνύουν τον ρόλο της νομοθεσίας. Ο Philippe Ensarguet, αντιπρόεδρος μηχανικής στην Orange, ανέφερε ότι «τα οφέλη του ανοιχτού κώδικα περιλαμβάνουν την τυποποίηση, τη συλλογική και κοινοτικά καθοδηγούμενη καινοτομία, την οικονομική αποδοτικότητα, τον ταχύτερο χρόνο διάθεσης στην αγορά μέσω της επιταχυνόμενης υλοποίησης, και παρέχει επίσης μια απάντηση στις γεωπολιτικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε. Εάν βασίζεστε σε συγκεκριμένους προμηθευτές, θα μπορούσατε να διατρέχετε κίνδυνο και ένας τρόπος για να μετριαστεί αυτό είναι η εστίαση στον ανοιχτό κώδικα».
Παρά την ευρεία υιοθέτηση, η έκθεση αποκαλύπτει κενά στη στρατηγική προσέγγιση. Μόλις το 34% των ευρωπαϊκών οργανισμών διαθέτει επίσημη στρατηγική για τον ανοιχτό κώδικα και μόνο το 22% έχει συστήσει γραφεία προγραμμάτων ανοιχτού κώδικα, ποσοστά που υπολείπονται των παγκόσμιων μέσων όρων. Η Hilary Carter, ανώτερη αντιπρόεδρος έρευνας του Linux Foundation, δήλωσε: «Οι απαντήσεις στην έρευνα δείχνουν σαφώς ότι το ευρωπαϊκό οικοσύστημα ανοιχτού κώδικα είναι πλούσιο σε ταλέντο και τεχνική υιοθέτηση, αλλά εξακολουθεί να ωριμάζει ως προς τη στρατηγική εμπλοκή. Η τεχνολογική ηγεσία της Ευρώπης και η διαρκής καινοτομία εξαρτώνται από το κλείσιμο αυτού του χάσματος ωριμότητας με σκόπιμη δράση που θα διαθέτει επαρκείς πόρους και υποστήριξη από τις διοικήσεις για το λογισμικό ανοιχτού κώδικα».
