Σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στη Γαλλική Πρεσβεία στην Αθήνα, με πρωτοβουλία της Πρέσβεως Laurence Auer, ο Υφυπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Κωνσταντίνος Κυρανάκης, παρουσίασε τη στρατηγική της Ελλάδας για την τεχνητή νοημοσύνη. Η ομιλία του επικεντρώθηκε σε όσα έχουν ήδη επιτευχθεί, αλλά και στις φιλόδοξες πρωτοβουλίες που προγραμματίζονται για το άμεσο μέλλον, με στόχο να καταστήσουν την Ελλάδα πρωτοπόρο στην αξιοποίηση του AI στην Ευρώπη.
Ο Υφυπουργός τόνισε ότι η τεχνητή νοημοσύνη αποτελεί κορυφαία πολιτική προτεραιότητα για την ελληνική κυβέρνηση, με την πλήρη στήριξη του Πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη. Ειδικότερα, αναφέρθηκε στη Συμβουλευτική Επιτροπή Υψηλού Επιπέδου υπό τον καθηγητή του MIT, Κωνσταντίνο Δασκαλάκη, η οποία ανέπτυξε μια μακροπρόθεσμη στρατηγική για την ενσωμάτωση του AI σε διάφορους τομείς.
Η δημόσια διοίκηση αποτελεί ήδη έναν βασικό τομέα όπου η τεχνητή νοημοσύνη έχει φέρει θεαματικές αλλαγές. Η εφαρμογή μεγάλων γλωσσικών μοντέλων (LLMs) μέσω της πλατφόρμας gov.gr έχει ήδη απαντήσει σε περισσότερες από 1,7 εκατομμύρια ερωτήσεις πολιτών, παρέχοντας πληροφορίες για 2.025 δημόσιες υπηρεσίες, με δυνατότητα υποστήριξης σε 25 γλώσσες. Ο Υφυπουργός σημείωσε ότι η τεχνολογία αυτή, όχι μόνο μειώνει τη γραφειοκρατία και το κόστος, αλλά προσφέρει και διαφάνεια, επιτρέποντας στους πολίτες να λαμβάνουν ακριβείς πληροφορίες γρήγορα και αποτελεσματικά.
Η χρήση του AI στην περιβαλλοντική διαχείριση αποτέλεσε επίσης κεντρικό θέμα της ομιλίας. Ο Υφυπουργός αναφέρθηκε σε σύστημα ανίχνευσης πυρκαγιών που χρησιμοποιεί drones και κάμερες, το οποίο την περασμένη χρονιά βοήθησε στον έγκαιρο εντοπισμό και την κατάσβεση περισσότερων από 100 πυρκαγιές. Επιπλέον, ανακοινώθηκε η ανάπτυξη αυτόματων αναφορών για καμένες εκτάσεις, βασισμένων σε δορυφορικά δεδομένα, προκειμένου να ελέγχεται η διαδικασία αναδάσωσης και να εντοπίζονται παράνομες ενέργειες, όπως η αυθαίρετη δόμηση.
Στη δικαιοσύνη, η τεχνητή νοημοσύνη χρησιμοποιείται για την επεξεργασία νομικών εγγράφων, μειώνοντας το κόστος και τον χρόνο διεκπεραίωσης. Ειδικότερα, το Κτηματολόγιο αξιοποιεί LLMs για τη διασταύρωση στοιχείων από συμβόλαια, μειώνοντας τον χρόνο επεξεργασίας από ώρες σε μερικά λεπτά. Παράλληλα, προετοιμάζεται η εισαγωγή συστημάτων υποβοήθησης για δικαστές, που θα τους επιτρέπουν να αναλύουν μεγάλα νομικά κείμενα και να επικεντρώνονται στα ουσιώδη στοιχεία, επιταχύνοντας τη διαδικασία απονομής δικαιοσύνης.
Η υγεία αποτελεί άλλο ένα στρατηγικό πεδίο εφαρμογής της τεχνητής νοημοσύνης. Ο Υφυπουργός αναφέρθηκε στη συνεργασία του MIT με το δημόσιο νοσοκομείο Άγιος Σάββας για την ανάπτυξη μοντέλων πρόβλεψης καρκίνου του πνεύμονα και του μαστού. Τα μοντέλα αυτά προσφέρουν υψηλή ακρίβεια και δυνατότητες πρόγνωσης, βοηθώντας τους γιατρούς να λαμβάνουν καλύτερες αποφάσεις για τους ασθενείς. Ο κ. Κυρανάκης επεσήμανε ότι η Ελλάδα θέλει να είναι πρωτοπόρος στην εφαρμογή του AI στην υγεία, με στόχο τη βελτίωση της ζωής των πολιτών.
Ο τομέας της δημόσιας ασφάλειας είναι επίσης στις προτεραιότητες της κυβέρνησης. Ο κ. Κυρανάκης αναφέρθηκε στη δοκιμαστική χρήση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης για την ανάλυση οπτικοακουστικού υλικού από την αστυνομία. Τα συστήματα αυτά μπορούν να επεξεργαστούν πολλές ώρες βίντεο μέσα σε λίγα λεπτά, εντοπίζοντας κρίσιμες λεπτομέρειες που θα απαιτούσαν εβδομάδες ανάλυσης από ανθρώπους. Στόχος είναι η αποτελεσματικότερη διερεύνηση υποθέσεων και η μείωση του ανθρώπινου λάθους.
Ο Υφυπουργός αναφέρθηκε, επίσης, στο AI Factory «ΦΑΡΟΣ», μια πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Ένωσης που στοχεύει στην ενίσχυση της καινοτομίας μέσω παροχής υπολογιστικής ισχύος σε ερευνητές και επιχειρήσεις. Η Ελλάδα, η οποία κατατάσσεται τρίτη στην Ευρώπη σε υπηρεσίες AI, φιλοδοξεί να συμβάλει στη δημιουργία ευρωπαϊκής τεχνολογίας που θα ανταγωνίζεται τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα.
Ολοκληρώνοντας την παρουσίαση του, ο κ. Κυρανάκης υπογράμμισε ότι η Ελλάδα θέλει να γίνει πρότυπο υιοθέτησης του AI, όχι μόνο ως καταναλωτής τεχνολογίας, αλλά και ως παραγωγός καινοτομίας. Η παρουσία της χώρας στο επερχόμενο Artificial Intelligence Action Summit στη Γαλλία θα είναι καθοριστική για την ανάδειξη του έργου της και την ανταλλαγή τεχνογνωσίας με άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Στη συνέχεια, σε πάνελ που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της εκδήλωσης της Γαλλικής Πρεσβείας στην Αθήνα, ο Υφυπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης παρουσίασε τις απόψεις του για τη στρατηγική της Ελλάδας σχετικά με την τεχνητή νοημοσύνη, καθώς και για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι κυβερνήσεις στην ενσωμάτωσή της υπό το πρίσμα διεθνών ρυθμιστικών πλαισίων.
Ο Υφυπουργός μίλησε για την ανάγκη εκπαίδευσης δύο κρίσιμων ομάδων όσον αφορά το AI. Σύμφωνα με τον ίδιο, η νέα γενιά, που αυτή τη στιγμή φοιτά στα σχολεία, θα κληθεί να προσαρμοστεί σε ένα ραγδαία εξελισσόμενο τεχνολογικό περιβάλλον, ενώ οι νομοθέτες, τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, πρέπει να αποκτήσουν βαθύτερη κατανόηση για να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις που συνεπάγεται η νομοθέτηση του AI. Ως παράδειγμα, αναφέρθηκε στον ελληνικό νόμο του 2021, ο οποίος προβλέπει την ανάγκη ψήφου από το Κοινοβούλιο για την εφαρμογή κάθε νέου συστήματος AI στον δημόσιο τομέα. Αυτό, όπως δήλωσε, επιτρέπει τη διεξαγωγή ουσιαστικών συζητήσεων και εξασφαλίζει διαφάνεια στη λήψη αποφάσεων.
Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, ο κ. Κυρανάκης αναφέρθηκε στις προσπάθειες της Ελλάδας να ενισχύσει τη συνεργασία με τη Γαλλία, ιδιαίτερα στον τομέα των startups τεχνητής νοημοσύνης. Εξέφρασε το ενδιαφέρον της ελληνικής κυβέρνησης να μάθει από το γαλλικό μοντέλο La French Tech και πρότεινε τη διοργάνωση συνεδριών «speed dating» μεταξύ ελληνικών και γαλλικών εταιρειών AI, με στόχο την ενίσχυση της καινοτομίας και την προώθηση νέων προϊόντων στις δύο χώρες.
Στη συζήτηση για το brain drain προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Υφυπουργός υπογράμμισε τη σημασία της αξιοποίησης της γνώσης που αποκτούν οι επιστήμονες της διασποράς. Ανέφερε το παράδειγμα του καθηγητή Κωνσταντίνου Δασκαλάκη, σημειώνοντας ότι τέτοιες προσωπικότητες έχουν αποκτήσει εμπειρίες που μπορούν να βοηθήσουν στην αναβάθμιση της καινοτομίας στην Ευρώπη, εφόσον υπάρξει η κατάλληλη πολιτική βούληση.
Μίλησε, επίσης, για τη σημασία της διαφάνειας στη χρήση δεδομένων από τα συστήματα AI. Υπογράμμισε ότι οι πολίτες και οι κυβερνήσεις έχουν το δικαίωμα να γνωρίζουν πώς χρησιμοποιούνται τα δεδομένα, ενώ ανέφερε τις δυσκολίες που προκαλούν οι υπερβολικοί ρυθμιστικοί περιορισμοί στην Ευρώπη, ειδικά σε ό,τι αφορά την πρόσβαση σε open-source μοντέλα. Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα, σημείωσε ότι σε ορισμένες περιπτώσεις η πρόσβαση σε τέτοια μοντέλα απαιτεί τη χρήση VPN λόγω ευρωπαϊκών κανονισμών, γεγονός που εμποδίζει την καινοτομία.
Επιπλέον, εξήρε τη σημασία των περιορισμών που επιβάλλει το AI Act της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως η απαγόρευση χρήσης AI για την αυτόματη επιβολή του νόμου ή την έγκριση δανείων χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση. Τόνισε ότι οι κανονισμοί αυτοί είναι απαραίτητοι για τη διασφάλιση των δημοκρατικών αξιών και την αποφυγή δυστοπικών σεναρίων.
Τέλος, αναφέρθηκε στην ανάγκη ευελιξίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση για τη διευκόλυνση της αποδοχής καινοτόμων προϊόντων και τεχνολογιών. Σύμφωνα με τον Υφυπουργό, η Ευρώπη πρέπει να δώσει προτεραιότητα στην τεχνολογική πρόοδο και να καταστήσει την καινοτομία κεντρικό πυλώνα της στρατηγικής της, αξιοποιώντας τόσο τα εγχώρια ταλέντα όσο και τις εμπειρίες που αποκτήθηκαν εκτός της ηπείρου.
Ολοκληρώνοντας, σημείωσε πως «ελπίζουμε ότι σε έναν χρόνο από τώρα, μέχρι το τέλος του 2025, όλα αυτά τα έργα που σας παρουσιάσαμε δεν θα είναι μόνο μια πραγματικότητα, αλλά θα αποτελούν και μια βάση γνώσης για άλλες ευρωπαϊκές χώρες, ώστε να μάθουν από την Ελλάδα και να δουν πώς η στρατηγική μας να είμαστε από τους πρώτους που υιοθετούν αυτή την εκπληκτική τεχνολογία αποδίδει καρπούς».
